Tác giả:

Trần Phương Nam – Luật sư

Hồ Thanh Quang – Chuyên viên pháp lý

Đầu tư từ Việt Nam ra nước ngoài ngày càng trở thành một xu hướng quan trọng trong chiến lược phát triển của nhiều doanh nghiệp Việt Nam. Hoạt động này không chỉ giúp doanh nghiệp mở rộng thị trường, tiếp cận công nghệ tiên tiến mà còn góp phần thu hút ngoại tệ về Việt Nam và nâng cao vị thế kinh tế của quốc gia trên trường quốc tế. Phù hợp với định hướng này, Luật Đầu tư 2025 (có hiệu lực từ ngày 01/03/2026) đã có nhiều thay đổi đáng chú ý đối với hoạt động đầu tư ra nước ngoài. Các quy định mới tập trung tinh giản thủ tục hành chính, thu hẹp các trường hợp phải xin cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư ra nước ngoài, từ đó tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp Việt Nam triển khai dự án tại thị trường quốc tế.

1. Cắt giảm thủ tục hành chính liên quan đến đầu tư ra nước ngoài

Điểm mới nổi bật của Luật Đầu tư 2025 đó chính là bãi bỏ thủ tục xin Chấp thuận chủ trương đầu tư ra nước ngoài và thu hẹp diện dự án phải xin Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư. Trước đây, nhiều dự án đầu tư ra nước ngoài phải trải qua quy trình phê duyệt chủ trương đầu tư, khiến thời gian chuẩn bị dự án kéo dài. Tuy nhiên, theo quy định mới, nhà đầu tư không còn phải thực hiện thủ tục này, qua đó giúp giảm đáng kể thời gian và chi phí hành chính. Đây được xem là bước tiến quan trọng trong việc cải thiện môi trường đầu tư và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam trên thị trường quốc tế. Theo Luật Đầu tư 2025, nhà đầu tư chỉ cần thực hiện thủ tục xin cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư ra nước ngoài trong một số trường hợp nhất định như sau:

(1) Dự án có mức vốn đầu tư ra nước ngoài theo quy định của Chính phủ;

Hiện tại, vẫn chưa có văn bản chính thức quy định cụ thể mức vốn để xem xét trường hợp phải xin Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư ra nước ngoài. Tuy nhiên, dự thảo mới nhất (lần thứ 4) của Nghị định quy định về đầu tư ra nước ngoài (“Dự thảo”) có đề cập mức vốn phải thực hiện cấp phép là 20 tỷ đồng trở lên.

(2) Dự án đầu tư có lĩnh vực thuộc ngành, nghề đầu tư ra nước ngoài có điều kiện, bao gồm:

a) Ngân hàng;

b) Bảo hiểm;

c) Chứng khoán;

d) Báo chí, phát thanh, truyền hình;

đ) Kinh doanh bất động sản.

Đây là các lĩnh vực có mức độ ảnh hưởng lớn đến hệ thống tài chính, thông tin và thị trường, nên việc đầu tư ra nước ngoài cần được quản lý chặt chẽ hơn.

(3) Đối với dự án đầu tư ra nước ngoài có quy mô vốn lớn hoặc dự án đề xuất áp dụng cơ chế chính sách hỗ trợ đặc biệt, Bộ Tài chính báo cáo Thủ tướng Chính phủ xem xét, chấp thuận trước khi cấp, điều chỉnh Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư ra nước ngoài.

Hiện tại Luật Đầu tư 2025 không định nghĩa thế nào là dự án có quy môn vốn lớn, tuy nhiên tham khảo Dự thảo, dự án vốn từ 1600 tỷ đồng trở lên thuộc trường hợp phải trình Thủ tướng chính phủ xem xét.

Bên cạnh các trường hợp đặc thù nêu trên, điểm đột phá của Luật Đầu tư 2025 nằm ở việc thu hẹp đáng kể phạm vi dự án phải cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư ra nước ngoài. Cụ thể, căn cứ quy định tại khoản 3 Điều 42 Luật Đầu tư 2025, nhà đầu tư được miễn trừ thủ tục này đối với các dự án sau:

(i) Dự án có mức vốn đầu tư ra nước ngoài thấp hơn ngưỡng do Chính phủ quy định và không thuộc danh mục ngành, nghề đầu tư ra nước ngoài có điều kiện;

(ii) Dự án đầu tư ra nước ngoài gắn với nhiệm vụ quốc phòng, an ninh, được triển khai trên cơ sở các thỏa thuận giữa Chính phủ Việt Nam và Chính phủ các quốc gia liên quan;

(iii) Dự án đầu tư ra nước ngoài của các tập đoàn kinh tế, tổng công ty nhà nước và các tổ chức kinh tế khác theo quy định của Chính phủ.

Đối với nhóm dự án được miễn trừ, nhà đầu tư chỉ cần thực hiện thủ tục đăng ký giao dịch ngoại hối liên quan đến hoạt động đầu tư ra nước ngoài theo quy định của pháp luật về quản lý ngoại hối, thay vì phải thực hiện thủ tục cấp phép đầu tư như trước đây.

2. Quản lý dòng vốn ngoại hối: Doanh nghiệp cần chủ động chuẩn bị gì?

Mặc dù thủ tục xin cấp phép đầu tư đã được tinh giản đáng kể, việc chuyển vốn ra nước ngoài của doanh nghiệp vẫn chịu sự quản lý chặt chẽ về ngoại hối. Do đó, để quá trình lưu thông dòng vốn diễn ra thuận lợi, doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý các vấn đề sau:

– Chủ động hồ sơ cho khâu chuyển vốn đầu tư: Đặc biệt đối với các dự án được miễn Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư ra nước ngoài, Văn bản xác nhận đăng ký giao dịch ngoại hối sẽ là cơ sở pháp lý quan trọng nhất. Để tránh bị gián đoạn dòng tiền, doanh nghiệp cần chuẩn bị hồ sơ, chứng từ minh bạch, đầy đủ để ngân hàng có cơ sở nhanh chóng thực hiện các nghiệp vụ:

Xác định và thẩm định tổng mức vốn đầu tư của dự án.

Xác minh tiến độ giải ngân và mục đích sử dụng vốn hợp pháp.

Thực hiện chuyển tiền ra nước ngoài theo đúng quy định.

– Đảm bảo minh bạch trong khâu chuyển lợi nhuận về nước: Doanh nghiệp cần xây dựng kế hoạch rõ ràng về việc chuyển lợi nhuận từ dự án ở nước ngoài về Việt Nam, bởi các tổ chức tín dụng sẽ giám sát chặt chẽ quy trình này nhằm bảo đảm sự tuân thủ các quy định pháp luật về quản lý ngoại hối hiện hành.

Việc hiểu rõ cơ chế kiểm soát của hệ thống ngân hàng và chủ động chuẩn bị kỹ lưỡng hồ sơ ngoại hối không chỉ giúp doanh nghiệp tối ưu hóa thời gian giải ngân, mà còn tự bảo vệ mình trước các rủi ro pháp lý tiềm ẩn khi triển khai dự án tại thị trường quốc tế.

Với những quy định mới, Luật Đầu tư 2025 được kỳ vọng sẽ tạo ra bước chuyển đáng kể trong cơ chế quản lý hoạt động đầu tư từ Việt Nam ra nước ngoài. Việc tinh giản thủ tục hành chính và thu hẹp phạm vi dự án phải xin cấp phép không chỉ giúp giảm gánh nặng thủ tục cho doanh nghiệp, mà còn tạo điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp Việt Nam chủ động mở rộng hoạt động đầu tư ra thị trường quốc tế. Đây được xem là một trong những cải cách quan trọng nhằm nâng cao vị thế và năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam trong bối cảnh hội nhập kinh tế toàn cầu.

Thời gian viết bài: 10/03/2026

Bài viết ghi nhận thông tin chung có giá trị tham khảo, trường hợp bạn mong muốn nhận ý kiến pháp lý liên quan đến các vấn đề mà bạn đang vướng mắc, bạn vui lòng liên hệ với Luật sư của chúng tôi theo email info@cdlaf.vn

Bạn có thể tham thảo thêm:

• Thoả thuận trọng tài vô hiệu: Nguyên nhân phổ biến và cách phòng tránh rủi ro cho doanh nghiệp
• Quy định pháp luật liên quan đến chứng cứ điện tử trong tố tụng dân sự
• Điều kiện cấp Giấy phép thành lập Văn phòng đại diện cho thương nhân nước ngoài tại Việt nam
• Đóng cửa Văn phòng đại diện của thương nhân nước ngoài tại Việt Nam
• Luật TMĐT 2025: Những nghĩa vụ bắt buộc của doanh nghiệp quản lý nền tảng từ tháng 7/2026